Na pierwszy rzut oka, ogólna i szczegółowa definicja podręczników w kontekście teorii książki nie jest tak prosta. Podręczniki szkolne zaliczane są do grup pomocy dydaktycznych, które zgodnie ze współczesną wiedzą o podręcznikach definiuje się jako wiadomości skonstruowane w różnych językach i umieszczone na różnego rodzaju mediach. Podręczniki też muszą spełniać bardzo wiele funkcji. Tylko wtedy możemy mówić o podręczniku

Czym funkcje powinien spełniać dobrze napisany podręcznik?

Teoria podręcznika szkolnego odpowiada na pytania o dokładne funkcje podręcznika w procesie dydaktycznym, niezależnie od rodzaju jego konstrukcji. Możemy znaleźć podręczniki klasyczne (drukowane na papierze) lub cyfrowe (jako przekaz multimedialny połączony z hipertekstem, a także zachowany na dowolnym nośniku).

Jakie są funkcje z podręcznika szkolnego?

Tradycyjna (klasyczna) wiedza o zajęciach dydaktycznych oznacza, że podręcznik powinien zaczynać się od dostarczenia informacji, jak również wspierania kompetencji uczniów. Duża ilość treści (funkcja informacyjna) jest ważna, ale podręcznik nie ogranicza się do niej. Analiza zależności pomiędzy różnymi funkcjami książek wyraźnie wskazuje na ich wzajemną stabilność, duże obszary związane z powiązaniami i zależnościami oraz mały obszar wspólny dla którejkolwiek lub wszystkich funkcji.

Podręcznik jako pomoc nauczycielowi

Podręcznik ma również za zadanie pomóc nauczycielowi zaprojektować i stworzyć sytuacje dydaktyczne i edukacyjne opisane ze względów operacyjnych. Równowaga poszczególnych funkcji dydaktycznych odpowiada także funkcji podręcznika.

Podręcznik jako źródło informacji

Funkcja informacyjna podręcznika zależy od tego, czy zawiera on:

  • wiarygodne,
  • zgodne ze stanem faktycznym,
  • istotne dla aktualnego stanu wiedzy wiadomości w prezentowanej dziedzinie.

Źródłem informacji w podręcznikach, oprócz gotowych wyjaśnień i objaśnień, słownych będą również ilustracje (np. zdjęcia, rysunki, schematy) oraz liczne symbole graficzne zawarte w podręczniku. Jednak podręczniki (https://www.taniaksiazka.pl/tanie-podreczniki-szkolne-na-rok-2020-2021-ksiegarnia-internetowa-a-562.html) i zawarta w nich wiedza musi spełniać pewne warunki, taki jak faktyczna poprawność przekazu; własne podejście zgodnie z logiką sprawdzonej dyscypliny rozumienia.

Jakie elementy podręcznika mogą pomoc uczniowi w nauce?

W tekście powinny się znaleźć nagłówki, definicji, terminów, pojęć, elementy streszczenia, listy dodatkowej literatury dla ucznia, słowniki terminów, strony informacyjne, itp. Ilustracje właściwie przygotowane i odpowiednio objaśnione.

Czym jest funkcja motywacyjna podręcznika?

Funkcja motywacyjna związana jest z potrzebą wzbudzania i kreowania poznawczych i praktycznych zainteresowań uczniów w ramach dyscypliny związanej z wiedzą. Warunki, w jakich podręcznik szkolny spełnia wymagania motywacyjne są jasno określone. Liczą się tutaj różne metody prezentacji przekazu ułatwiające zrozumienie i wzbudzające zainteresowanie; zastosowanie rzeczywistej zasady oceny problemu i dostosowania prezentacji tych treści do dawnych lub obecnych zdolności percepcyjnych ucznia.

Zdjęcie utworzone przez freepik - pl.freepik.com